الگوی فنجان و دسته چیست؟ معرفی، ساختار و نحوه تشخیص
الگوی فنجان و دسته یکی از الگوهای معتبر در تحلیل تکنیکال است که شکل نموداری آن شبیه یک فنجان با دستهای کوچک در سمت راست است و نشاندهنده پایان اصلاح و آماده شدن بازار برای ادامه روند است. این الگو در بازارهای مختلف از جمله الگوی فنجان در بورس، الگوی فنجان در ارز دیجیتال و الگوی فنجان در فارکس قابل مشاهده است و تحلیل آن به معاملهگران کمک میکند نقاط ورود و خروج دقیقتری را شناسایی کنند.
قسمت فنجان معمولا یک حرکت اصلاحی U شکل دارد که نشاندهنده تثبیت قیمت است و دسته کوچک پس از آن اصلاح محدود را نشان میدهد که برای شکست مقاومت آماده میشود. تشخیص درست این الگو، نقش مهمی در موفقیت معاملات دارد و امکان محاسبه هدف الگوی فنجان و دسته و مدیریت بهتر ریسک را فراهم میکند. در ادامه، با بررسی ساختار، انواع و نحوه تشخیص این الگو، شما میتوانید روند بازار را بهتر تحلیل و استراتژیهای معاملاتی دقیقتری طراحی کنید. اگر تازه وارد بازار شدهاید، شروع با آموزش ترید از صفر باعث میشود پایهای محکم و درک کاربردیتری از الگوهای قیمتی به دست آورید.
الگوی فنجان و دسته؛ سیگنال آماده شدن بازار برای ادامه روند پس از اصلاح قیمت
الگوی فنجان و دسته یک الگوی ادامهدهنده روند است که نشان میدهد بازار پس از اصلاح قیمت آماده ادامه حرکت قبلی خود است. شکل فنجان معمولا یک حرکت U شکل دارد که قیمت پس از افت، تثبیت میشود و دوباره به سطح قبلی بازمیگردد. دسته کوچک بعد از فنجان، اصلاح محدود را نشان میدهد که قبل از شکست مقاومت شکل میگیرد. این الگو در تحلیل تکنیکال بورس، فارکس و ارزهای دیجیتال کاربرد دارد و از نظر روانشناسی بازار، بیانگر تعادل نسبی میان عرضه و تقاضا است.
درک این الگو به شما کمک میکند تا زمان مناسب برای ورود به معامله را شناسایی کنید. اگر تازه وارد دنیای ارز دیجیتال شدهاید پیشنهاد میکنیم با مطالعه مقاله ترید چیست و تریدر کیست درک عمیقتری در این زمینه کسب کنید.

تاریخچه الگوی کاپ و فنجان و معرفی توسط ویلیام جی. اونیل
الگوی فنجان و دسته برای اولین بار توسط ویلیام جی. اونیل در کتاب معروف او (How to Make Money in Stocks) معرفی شد. او این الگو را بهعنوان نشانهای از ادامه روند صعودی یا نزولی مطرح کرد و نشان داد که الگوهای کلاسیک ممکن است ابزار قدرتمندی برای تحلیل بازار باشند.
اونیل تاکید داشت که توجه به حجم معاملات در طول شکلگیری فنجان و دسته بسیار مهم است؛ معمولا حجم معاملات در بخش فنجان کاهش مییابد و در زمان شکست دسته افزایش پیدا میکند. این توصیف در الگوی فنجان و دسته صعودی و الگوی فنجان و دسته نزولی کاربرد دارد و معاملهگران با بررسی دقیق آن، میتوانند هدف الگوی فنجان و دسته را تعیین کنند.
برای درک بهتر نحوه تحلیل بازار و استفاده از ابزارهای پیشرفته، مقاله تحلیل فاندامنتال چیست را در بخش آموزشهای رایگان آکادمی مهدی بندری مطالعه کنید.
بررسی کامل ساختار الگوی فنجان و دسته
الگوی فنجان و دسته از دو بخش اصلی تشکیل شده است که هرکدام نقش مشخص و مهمی در تحلیل روند بازار دارند. بخش اول فنجان (Cup) است که نشاندهنده اصلاح قیمت و تثبیت بازار است و بخش دوم دسته (Handle) است که اصلاح محدود قبل از شکست مقاومت را نشان میدهد. شناخت دقیق این ساختار، پایهای برای شناسایی فرصتهای معاملاتی و تعیین هدف الگوی فنجان و دسته محسوب میشود.
تحلیل بخش فنجان (Cup) در الگوی فنجان و دسته
فنجان معمولا یک حرکت U شکل دارد و عمق آن باید متناسب با روند قبلی باشد؛ نه خیلی عمیق و نه خیلی کم. این بخش نشان میدهد که پس از افزایش یا کاهش قیمت، بازار یک دوره تثبیت را پشت سر گذاشته است. در تحلیل بخش فنجان موارد زیر حائز اهمیت هستند:
- قیمت ابتدا کاهش پیدا میکند تا سطح حمایت جدیدی پیدا کند.
- قیمت مجددا رشد میکند و تقریبا به سطح شروع فنجان میرسد.
- این حرکت اصلاحی احتمال دارد چند هفته یا چند ماه طول بکشد. (بسته به تایمفریم نمودار)
درک دقیق این مرحله برای معاملهگران اهمیت دارد؛ زیرا حرکت U شکل، تعادل بین خریداران و فروشندگان را نشان میدهد؛ همچنین به معنای این است که فشار فروش کاهش یافته و بازار آماده برگشت است.

تحلیل بخش دسته (Handle) در الگوی فنجان و دسته
پس از شکلگیری فنجان، یک اصلاح کوتاه و محدود رخ میدهد که به آن دسته گفته میشود. این دسته معمولا به صورت شیب کوتاه یا کانال کوچک نزولی شکل میگیرد و آماده شکست مقاومت برای ادامه روند است. در تحلیل بخش دسته موارد زیر حائز اهمیت هستند:
- عمق دسته معمولا ۵ تا ۱۵ درصد عمق فنجان است.
- طول دسته نسبت به فنجان کوتاهتر و اصلاح آن محدود است.
- حجم معاملات در طول دسته کاهش مییابد و با شکست مقاومت افزایش مییابد.
شناخت و تحلیل دسته برای تعیین زمان ورود به معامله حیاتی است؛ زیرا شکست مقاومت دسته سیگنال واضحی برای ادامه روند است و معاملهگران میتوانند بر اساس آن استراتژیهای دقیق طراحی کنند.
نقش حجم معاملات در الگوی فنجان و دسته
حجم معاملات، شاخص مهم اعتبار الگو است که معمولا در طول فنجان کاهش مییابد و پس از شکلگیری دسته، در زمان شکست مقاومت افزایش پیدا میکند. افزایش حجم هنگام شکست، نشانه تایید الگو و آغاز حرکت قدرتمند قیمت است.
با درک کامل ساختار فنجان و دسته، معاملهگران میتوانند الگوی فنجان و دسته در تحلیل تکنیکال را شناسایی، نقاط ورود و خروج مناسب را تعیین و هدف الگوی فنجان و دسته را با دقت محاسبه کنند.

انواع الگوی فنجان و دسته؛ صعودی، نزولی و برعکس
الگوی فنجان و دسته بسته به روند بازار به سه نوع اصلی تقسیم میشود که هرکدام نشاندهنده رفتار متفاوت قیمت هستند. شناسایی نوع درست الگو به معاملهگران کمک میکند تا سیگنالهای دقیق ورود و خروج را تشخیص دهند و ریسک معاملات را کاهش دهند.
قبل از مشاهده جزئیات، توجه کنید که این الگوها در الگوی فنجان در ارز دیجیتال، الگوی فنجان در بورس و الگوی فنجان در فارکس دیده میشوند و کاربرد یکسانی در تحلیل تکنیکال دارند. انواع الگوی فنجان و دسته را در ادامه بررسی کردهایم:
- الگوی فنجان و دسته صعودی: حرکت فنجان بهصورت U شکل رو به بالا شکل میگیرد و پس از آن، دستهای کوچک بهعنوان یک اصلاح محدود پیش از شکست مقاومت ظاهر میشود.
- الگوی فنجان و دسته نزولی: شکل مشابه صعودی دارد اما در روند نزولی، فنجان و دسته به سمت پایین حرکت میکنند و ادامه افت قیمت را نشان میدهند.
- الگوی فنجان برعکس یا الگوی فنجان و دسته برعکس: فنجان وارونه شکل میگیرد و معمولا در روند نزولی بازار رخ میدهد.
این تقسیمبندی کمک میکند که معاملهگران رفتار بازار را بهتر تحلیل کنند و نقاط ورود به معامله و تعیین حد ضرر را دقیقتر انجام دهند. شناخت نوع الگو، پایهای برای محاسبه هدف الگوی فنجان و دسته و طراحی استراتژیهای معاملاتی دقیق است. برای تقویت دید تحلیلی، مطالعه مقاله بیت کوین چیست و چگونه بخریم دانش شما را در بازارهای دیجیتال کاملتر میکند.
نحوه تشخیص الگوی فنجان و دسته روی نمودار؛ نکات مهم برای شناسایی
تشخیص درست الگوی فنجان و دسته روی نمودار، پایهای برای موفقیت در معاملات است. این کار شامل بررسی شکل فنجان، دسته و حجم معاملات میشود و به شما کمک میکند نقاط ورود و خروج مناسب را شناسایی کنید.
پیش از ورود به جزئیات، توجه داشته باشید که الگوی فنجان در تحلیل تکنیکال در تمامی تایمفریمها قابل مشاهده است؛ با این حال، تایمفریمهای بلندمدت مانند روزانه یا هفتگی از اعتبار بالاتری برخوردارند. در ادامه، مهمترین نکات برای تشخیص صحیح این الگو آورده شده است:
- فنجان باید شکل U صاف و گرد داشته باشد، نه V تیز.
- عمق فنجان نسبت به روند قبلی منطقی باشد؛ نه خیلی کم، نه خیلی عمیق.
- دسته کوچک پس از فنجان شکل گیرد و اصلاح محدود داشته باشد (۵ تا ۱۵ درصد عمق فنجان).
- حجم معاملات در طول فنجان کاهش یابد و هنگام شکست دسته افزایش پیدا کند.
- سطح مقاومت دسته باید مشخص و واضح باشد تا شکست آن اعتبار الگو را تایید کند.
با رعایت این معیارها، میتوانید الگوی فنجان و دسته در تحلیل تکنیکال را به درستی تشخیص دهید و از آن در تصمیمگیریهای معاملاتی استفاده کنید.

نحوه معامله با الگوی فنجان و دسته؛ ورود، حد ضرر و هدف قیمتی
استفاده از الگوی فنجان و دسته در معاملات، شامل سه مرحله اصلی یعنی ورود، تعیین حد ضرر و هدف قیمتی میشوند. رعایت این مراحل احتمال موفقیت را افزایش میدهد و از زیان جلوگیری میکند.
- نقطه ورود: معمولاً پس از شکست معتبر مقاومت در ناحیه دسته تعیین میشود.
- حد ضرر (Stop Loss): اغلب کمی پایینتر از انتهای دسته یا در نزدیکی سطوح حمایتی فنجان قرار میگیرد.
- هدف قیمتی (Target): با اندازهگیری ارتفاع فنجان و اعمال آن از محل شکست دسته به سمت بالا یا پایین محاسبه میشود.
- مدیریت ریسک: نسبت ریسک به ریوارد را حداقل ۱:۲ تنظیم کنید.
معاملهگران با رعایت این اصول، میتوانند از الگوی فنجان در ارز دیجیتال برای طراحی استراتژیهای دقیق و کاهش ریسک استفاده کنند. آشنایی با مفاهیمی مانند آموزش ترید از صفر به شما کمک میکند مراحل ورود و خروج را با اطمینان بیشتری پیاده کنید.

مزایا و محدودیتهای الگوی فنجان و دسته؛ نقاط قوت و ضعف در معاملات
الگوی فنجان و دسته به دلیل سادگی و قابلیت شناسایی در بازارهای مختلف، یکی از محبوبترین ابزارهای تحلیل تکنیکال است. با این حال، مانند هر ابزار دیگری، محدودیتهایی دارد که توجه نکردن به آنها ممکن است باعث شکست معامله شود. شناخت دقیق مزایا و محدودیتها، معاملهگر را برای تصمیمگیریهای بهتر آماده میکند.
| مزایا | توضیح | محدودیتها | توضیح |
| سادگی شناسایی | شکل فنجان و دسته واضح است و با کمی تجربه قابل تشخیص است. | زمانبر بودن | شکلگیری کامل الگو ممکن است هفتهها یا ماهها طول بکشد. |
| سیگنال ادامه روند | نشاندهنده تثبیت قیمت و آماده شدن برای ادامه روند است. | شکست جعلی | گاهی دسته شکست میخورد ولی روند ادامه نمییابد. |
| قابل استفاده در چند بازار | بورس، فارکس و ارز دیجیتال | نیاز به تایمفریم مناسب | تایمفریم کوتاه ممکن است الگو را ناقص نشان دهد. |
| امکان تعیین هدف قیمتی | ارتفاع فنجان پایهای برای محاسبه هدف روند است. | وابستگی به شرایط بازار | نوسانات شدید بازار ممکن است اعتبار الگو را کاهش دهد. |
درک مزایا و محدودیتها، پایهای برای تحلیل دقیقتر الگوی فنجان و دسته در تحلیل تکنیکال است و امکان استفاده از آن در الگوی فنجان در بورس و ارز دیجیتال را با اطمینان بیشتر فراهم میکند. توجه به این نکات باعث میشود معاملهگر بتواند مدیریت ریسک بهتری داشته باشد و هدف الگوی فنجان و دسته را دقیقتر تعیین کند.
الگوی فنجان و دسته؛ تکنیکی برای تحلیل بازار در دنیای ارز دیجیتال
الگوی فنجان و دسته نشاندهنده تثبیت قیمت پس از اصلاح و آماده شدن بازار برای ادامه روند است. این الگو شامل فنجان (اصلاح طولانیمدت قیمت) و دسته (اصلاح کوتاه قبل از شکست مقاومت) میشود. شناخت ساختار، انواع الگو (صعودی، نزولی و برعکس) و توجه به شرایط اعتبار مانند عمق فنجان، طول دسته و حجم معاملات، پایهای برای تحلیل دقیق و تعیین نقاط ورود، حد ضرر و هدف قیمتی است. استفاده از این الگو در بورس، فارکس و ارز دیجیتال به کاهش ریسک معاملات و تصمیمگیریهای بهتر کمک میکند.
با دوره ارز دیجیتال مهدی بندری میتوانید مهارتهای تحلیل و معامله در بازارهای ارز دیجیتال را به شیوهای اصولی و کاربردی یاد بگیرید؛ همچنین با مطالعه مقالههای آموزشی سایت آکادمی میتوانید با مفاهیم پایه به صورت رایگان آشنا شوید.